Wstęp do średniowiecza
Nazwa epoki
W XV w. we Włoszech narodził się renesans. Był to pogląd głoszący wielkość kultury antycznej. Okres od upadku zachodniego cesarstwa rzymskiego do XV w. uważano za pełen barbarzyństwa i pozbawiony własnej tożsamości. Giovanni de Bussis nazwał go wiekami średnimi jako okres przejściowy między starożytnością a jej odrodzeniem. Termin “wieki średnie” trafił do podręczników historii w XVII wieku i przypuszczalnie już na zawsze będzie nazwą epoki, która nastąpiła po starożytności.
Cezury chronologiczne
Generalnie, średniowiecze trwało od końca starożytności do początku epoki nowożytnej. Nie ma jednak jednoznacznej umowy co do dat tych momentów granicznych. Za początek lub koniec danej epoki przyjmuje się pewne bardzo ważne, wręcz przełomowe wydarzenie. Zatem za koniec starożytności uważa się:
- rok 395 – podział cesarstwa rzymskiego na wschodnie i zachodnie lub
- rok 476 – upadek cesarstwa zachodniorzymskiego lub
- rok 622 – ucieczka Mahometa z Mekki do Medyny.
Za początek czasów nowożytnych historycy przyjmują najczęściej jedno z poniższych wydarzeń:
- wynalezienie druku (1450),
- upadek cesarstwa bizantyńskiego (1453),
- odkrycie Nowego Świata (1492),
- wystąpienie Marcina Lutra (1517).
To ostatnie wydarzenie charakteryzują długofalowe konsekwencje dla procesu rozwoju historycznego, więc warto obrać je za moment przełomu epok.
